سایت دکتر مظهری

کودکان چاق امروز، بیماران فردا

بیش از 60 درصد کودکان ایرانی با اضافه وزن و چاقی روبه رو هستند اما انگار صدای زنگ خطر آن را که عامل انواع بیمارهای غیر واگیر نسل آینده است را کسی نمی شود.چاقی به خودی خود، نوعی بیماری است که عوارض زیادی را برای فرد به جا می گذارد.
هرگونه تغییر در وزن بدن به صورت کاهش یا افزایش باید مورد توجه پزشکان قرار گیرد. در قرن جدید مشکلات مرتبط با چاقی بیش از مرگ های ناشی از بی غذایی است که می تواند تأمل برانگیز باشد.
گسترش شهرنشینی، افزایش درآمد، سرانه دریافت انرژی در کنار کاهش تحرک جسمانی از علل افزایش وزن در جوامع در حال توسعه است البته گسترش امکانات نیز موجب کاهش فعالیت افراد می شود به طور مثال به دلیل وجود دستگاه های جدید، تعداد شغل هایی که به فعالیت بدنی نیازمند است، کمتر می شود.
چاقی در پزشکی نوین یک وضعیت یا توده اضافی بافت چربی است البته چاقی و لاغری نوعی احساس ذهنی یا درونی فرد نسبت به توده بدنی خویش است.
تحقیقات نشان داده است که وزن بدن هر شخص و چاقی یا لاغری با دو سیستم عصبی و هورمونی مرتبط است. مهم ترین عضو عصبی تنظیم کننده، غده هیپوتالاموس در مغز است همچنین مهمترین هورمون تنظیم کننده وزن، لپتین است که از سلول های چربی تولید می شود و به خون می ریزد که از طریق هیپوتالاموس عمل می کند.
بدین ترتیب که سطوح بالای لپتین در خون، پرخوری را کاهش و مصرف انرژی را در بدن افزایش می دهد که موجب لاغری بدن می شود و بالعکس اگر سطح لپتین در خون پایین باشد، خوردن را افزایش می دهد و مصرف انرژی نیز کاهش پیدا می کند که موجب چاقی فرد می شود.
رابطه عصبی بین هیپوتالاموس در مغز و دستگاه گوارش در بدن عصب "واگ " نام دارد و گلوکز یا قند خون و تعدادی از هورمون های دیگر نیز نقش ماده واسطه ای را در کم یا زیاد شدن اشتها و در نتیجه تنظیم وزن ایفا می کند.
سلول های چربی نیز علاوه بر اینکه یک منبع ذخیره چربی محسوب می شود فعالیت های هورمونی را نیز بر عهده دارد همچنین تنظیم چربی بدن، حساسیت به انسولین، کنترل فشارخون و کنترل انعقاد خون را نیز برعهده دارد. به همین دلیل است که معمولا فشارخون، دیابت و افزایش چربی خون با چاقی همراه است.
عوارض چاقی شکمی عبارت از مقاومت به انسولین، دیابت، فشارخون، افزایش چربی خون و افزایش هورمون های مردانه در زنان است.
سازمان جهانی بهداشت شیوع بیش از 15 درصد چاقی در یک جامعه را به عنوان حد بحران چاقی که نیاز به مداخله درمانی دارد، تعیین کرده است که افزایش فعالیت های بدنی، تولید و تقویت صنایع غذایی رژیمی و بهبود تغذیه می تواند راهکارهایی برای کاهش وزن در جامعه باشد.
باید دانست که افراد باید رژیم غذایی خود را با فعالیت های بدنی متعادل کرده و کمتر از غذاهای چرب دارای چربی های اشباع شده استفاده کنند همچنین غذاهای مصرفی آنها باید تنوع داشته باشد.
مریم بابایی 50 ساله درباره چاقی می گوید: در دوران جوانی ام چاق بودم که همین امر موجب بروز بیماری مختلف در این سن شده است.
وی ادامه می دهد: در دوران جوانی ام تحرک زیاد نداشتم و از سن 38 سالگی به دیابت مبتلا شدم که بسیار برایم آزاردهنده بود و الان که 50 ساله هستم افسوس دوران جوانیم را می خورم.
این زن 50 ساله اضافه می کند: چاقی موجب بروز بیماری فشارخون و ناراحتی های قلبی و بیماری های اسکلتی از قبیل آرتروز در من شده است.
ملیحه احمدی 64 ساله درباره چاقی می گوید: من در دوران جوانی چاق بودم و دچار بیماری قلبی شدم؛ پزشکان برای من تحرک و پرهیزهای غذایی مختلف را پیشنهاد دادند و من توصیه پزشکان را قبول کردم.
وی اضافه می کند: من هر روز 30 دقیقه ورزش می کردم و رژیم غذایی سرشار از میوه و سبزی را پیشه گرفتم که روز به روز حالم بهتر شد و فهمیدم چاقی بیماری بسیار خطرناکی است که همه ارگان های بدن را تحت تأثیر قرار می دهد.
سمیه وحیدی 45 ساله نیز درباره چاقی می گوید: چاقی بسیار بد و آزار دهنده است و موجب بیماری های زیادی از جمله افزایش فشار خون، دیابت و سکته های قلبی می شود.
وی می افزاید: من از دوران جوانیم ورزش می کردم و از غذاهای چرب و شیرین زیاد استفاده نمی کردم و فکر می کنم که کسی که همیشه ورزش می کند از بروز بیماری ها مصون است.
این زن 45 ساله اضافه می کند: تحرک و رژیم غذایی سالم عامل سلامتی افراد است و بدن را از کرختی و رخوت نجات می دهد. چاقی بیماری مزمنی است که می تواند بسیار خطرناک باشد.
میرسعیدی 47 ساله درباره چاقی می گوید: در گذشته اضافه وزن داشتم که با رژیم غذایی اضافه وزنم از بین رفت؛ در دوران چاقی دچار دیابت، فشار خون و ناراحتی اسکلتی بودم.
وی بیان می کند: با رژیم غذایی توانستم فشارخون و دیابتم را کنترل کنم و ناراحتی های اسکلتی ام به کلی بهبود پیدا کرد و من متوجه شدم که چاقی مادر همه بیماری هاست.
میرسعیدی می افزاید: به فرزندانم توصیه کردم که از مصرف غذاهای چرب و شیرین و غذاهای آماده پرهیز کنند و همواره تحرک داشته باشند.
دکتر سید ضیاءالدین مظهری اظهار می دارد: برای مبارزه با هر نوع چاقی، روش خاصی وجود دارد و علت هر چاقی پرخوری نیست.
به گفته وی، زمینه ژنتیکی و ارثی در بروز چاقی افراد مؤثر است و اگر پدر و مادری هر دو لاغر باشند احتمال چاق بودن فرزند آنها 9 درصد است و اگر یکی از پدر یا مادر، چاق و دیگری لاغر باشد 40 تا 50 درصد احتمال چاقی کودکشان وجود دارد و اگر هر دو چاق باشند 60 تا 80 درصد احتمال دارد که فرزندانشان چاق شود.
این متخصص تغذیه می افزاید: گسترش شهرنشینی، هجوم مهاجران از روستاها به شهرها، کاهش فعالیت های بدنی و مصرف غذاهای آماده موجب بروز چاقی در کشور شده است.
وی می گوید: چاقی و اضافه وزن در بین کودکان ایرانی شیوع پیدا کرده و بیش از 60 درصد از کودکان با اضافه وزن و چاقی روبه رو هستند؛ باور غلطی در بین پدر و مادرها وجود دارد که کودک باید تمام غذای خود را مصرف کند و فکر می کنند که کودک هر چقدر بیشتر بخورد، سالم تر است.
دکتر مظهری ادامه می دهد: در صورتی که این باور، بسیار غلط است. بروز دیابت نوع 2، فشارخون، بیماری های قلبی و عروقی از پیامدهای چاقی در بین کودکان هستند که در آینده احتمال دارد آنها دچار این بیماری ها شوند. حمله های قلبی و سکته های مغزی ناشی از چاقی است و احتمال ابتلا به سرطان در صورت چاقی افزایش پیدا می کند.
این متخصص تغذیه بیان می دارد: نشستن طولانی مدت کودکان در مقابل تلویزیون نیز از کارهای غلطی است که چاقی را به دنبال دارد. چاقی ریشه در خانواده دارد و مشخص شده است که ژنتیکی است و 250 تا 300 ژن چاقی شناخته شده است.
به گفته وی، به طور معمول دیده می شود که والدین کودک تصور صحیحی از وضعیت تغذیه کودک خود ندارند و در برخی موارد علاوه بر ترغیب به خوردن بیش از حد غذا، او را به استفاده از داروهای اشتهاآور، انواع ویتامین ها و مواد معدنی مجبور می کنند و با استفاده از الگوهای ناصحیح غذایی و افزودن ادویه ، نمک و چربی به غذای کودک، ذائقه کودک را به گونه ای تغییر می دهند که تمایل به خوردن غذاهای پرچرب و شیرین در او نهادینه شود.
این متخصص تغذیه می افزاید: برعکس بی توجهی و بی مهری به کودک و عدم توجه عاطفی از سوی والدین و اطرافیان، کودک را به سمت پرخوری سوق می دهد. این گونه عوامل و رویکردها به موازات هم باعث می شوند تا آمار مبتلایان به چاقی و بیماری های گوناگون ناشی از اضافه وزن در میان کودکان افزایش یابد.
دکتر مظهری اضافه می کند: بررسی های جامعه شناختی نشان می دهد که در ایران و بیشتر کشورهای در حال توسعه، کودکانی، زیبا و سالم تلقی می شوند که چاق ترند یا عموما به علت زیاد درس خواندن، فعالیت فیزیکی کمتری دارند.
وی می افزاید: این نگرش در کنار دیگر عوامل اجتماعی مانند کم بودن سرانه محیط های ورزشی، اختصاص سهمی ناچیز از سبد درآمد خانوار به ورزش، نرخ بالای رشد جمعیت و زندگی آپارتمان نشینی، باعث شده است که طی 20 سال اخیر تعداد کودکان مبتلا به چاقی در ایران بیش از 3 برابر شود.
ابوالقاسم جزایری، رئیس دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت در نشست خبری هفته بسیج تغذیه گفت که چاقی بیماری کشنده ای نیست اما بسیاری از بیماری هایی غیرواگیر چه مستقیم و چه غیرمستقیم با چاقی ارتباط دارد.
به گفته وی حدود 40 درصد مردان و 52 درصد زنان 15 تا 64 ساله دچار اضافه وزن و چاقی هستند. چاقی موجب بروز بیماری های دیابت، آرتروز، افزایش فشار خون، نارسایی قلب، نقرس، دیسک کمر، نارسایی های تنفسی، افزایش چربی خون بالا و کاهش متوسط سن می شود که بروز این بیماری ها در افراد چاق بسیار بیشتر است.
جزایری می گوید: حدود 59 درصد زنان و 36 درصد مردان بزرگسال 45 تا 63 ساله مبتلا به فشار خون بالا هستند که فشار خون بالا در دراز مدت می تواند به قسمت های مختلف بدن آسیب وارد کند.
وی اضافه می کند: فشار خون بالا موجب خونریزی رگ های خونی و نهایتا سکته مغزی می شود و در کلیه ها می تواند با آسیب عروق کلیوی موجب نقص کار کلیه ها شود.
رئیس دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت می افزاید: حدود 40 درصد زنان و 33 درصد مردان 45 تا 65 ساله کشور دارای قند خون بالا هستند. قند خون بالا زمینه بروز دیابت را فراهم می کند و دیابت یکی از بزرگترین مشکلات بهداشتی جهان محسوب می شود.
جزایری ادامه می دهد: بیش از 250 میلیون نفر در جهان با دیابت زندگی می کنند و بیماری های قلبی عروقی، بیماری های چشمی و بیماری های کلیوی همچنین آسیب دیدگی اعصاب و کاهش وزن از عوارض دیابت است.

 

 

 

 

 

 

حاضرین در سایت

111  مهمان و 0 عضو حاضر هستند

آمار سایت

بازدیدکنندگان
45
مطالب
749
پیوندها
17
بازدیدهای محتوا
1931978